Khi ấy, Chúa Giêsu xuống thành Capharnaum, xứ Galilêa, và ở đó Người giảng dạy họ trong các ngày Sabat. Người ta bỡ ngỡ về giáo lý của Người, vì lời giảng dạy của Người có uy quyền. Bấy giờ trong hội đường, có một người bị quỷ ô uế ám, thét to lên rằng: "Hỡi Giêsu Nagiarét, giữa chúng tôi và Ngài có chuyện chi đâu? Ngài đến tiêu diệt chúng tôi sao? Tôi biết Ngài là ai rồi, Đấng Thánh của Thiên Chúa". Nhưng Chúa Giêsu trách mắng nó rằng: "Hãy câm đi và ra khỏi người này". Và quỷ vật ngã người đó giữa hội đường và xuất ra khỏi nó, mà không làm hại gì nó. Mọi người kinh hãi và bảo nhau rằng: "Lời gì mà lạ lùng vậy?“ Vì Người dùng quyền năng mà ra lệnh cho các thần ô uế và chúng phải xuất ra. Danh tiếng Người đồn ra khắp nơi trong xứ. Cách đây nhiều năm, có một chuyện gây náo động thành phố Huế: một quân nhân tên Minh thuộc sư đoàn 968 đóng ở Cam Lộ, vì cho rằng, gia đình người yêu ở Huế khinh thường mình nghèo, nên lén lấy súng của đơn vị đi tìm người yêu...Vì được báo trước nên người yêu kịp lánh mặt. Nhưng không may cho một nữ sinh đang học lớp 10, tình cờ bị hắn bắt làm con tin và đem vào một khách sạn ở Huế. Sau gần một đêm không ngủ của người dân cả khu vực gần đó và một lực lượng cảnh sát chuyên nghiệp, cuối cùng Minh bị trúng hơi cay của cảnh sát và bị bắt.Chúng ta ít thấy trường hợp người bị quỷ ám. Nhưng hành động tội lỗi, hành động bất nhân, hành động mù quáng mà con người thực hiện, như câu chuyện mù quáng của người lính bên trên, thì không khó để nghe và thấy trong cuộc sống thường ngày.Ma quỷ đã xâm nhập vào hồn ta, nó sẽ làm ta bị tha hóa, bị mất tự do, bị chi phối và sai khiến ta như một nô lệ.Ta cần được Lời Chúa giải phóng khỏi mọi ảnh hưởng của ma quỷ. Tin Mừng hôm nay kể lại việc Chúa giải phóng một con người.Khung cảnh của bài Tin Mừng là hội đường vùng Caphácnaum. Vào một ngày sabát, Chúa vào hội đường và giảng dạy. Thánh Máccô cho biết, lời rao giảng của Chúa làm cho người nghe sửng sốt, thích thú, cảm phục.Trong lúc rao giảng, Chúa đã thực hiện phép lạ đầu tiên tại hội đường này, đó là Chúa trừ quỷ. Điều lạ lùng là, quỷ nhìn nhận thân phận của Chúa: “Ông Giêsu Nadarét, ông đến tiêu diệt chúng tôi ư? Tôi biết ông là Đấng Thánh của Thiên Chúa”.Sự hiện diện của Chúa, chính là sự hiện diện của Đấng Thánh làm cho ma quỷ khiếp sợ, vì ô uế và thánh thiện không đội trời chung cùng nhau, và Đấng Thánh đến từ Thiên Chúa, nhân danh Thiên Chúa có khả năng triệt tiêu sự dữ và tội lỗi.Còn Chúa Giêsu, lời của Người phán ngay lúc này là lời của Đấng Thánh, lời uy quyền, lời có sức mạnh loại bỏ gian tà, loại bỏ ma quỷ, khiến ma quỷ phải tuân theo. Chúa ra lệnh: “Câm đi, hãy xuất khỏi người này!”. Uy lực của Chúa đã khiến bóng tối của sự ác, sự dữ không còn có thể đến gần người được Chúa giải thoát.Chúng ta hãy nghiêm túc nhìn lại bản thân, để xem xét đâu là những thói hư tật xấu, có thể do ảnh hưởng của ma quỷ gây nên trong ta. Nhờ nhận diện bản thân, ta có thể làm chủ mình, để càng ngày càng giảm bớt những thói quen phạm tội, thói quen sống bừa bãi, sống vô tổ chức.
- Lời của Người có uy quyền
Bài Tin Mừng mở đầu và kết thúc với kinh nghiệm « sửng sốt » và « kinh ngạc », khi nghe lời của Đức Giê-su và chứng kiến sức mạnh xuất phát từ lời của Người :
Họ sửng sốt về cách Người giảng dạy, vì lời của Người có uy quyền (c. 31)
Mọi người rất đỗi kinh ngạc và nói với nhau: « Lời ấy là thế nào? Ông ấy lấy uy quyền và thế lực mà ra lệnh cho các thần ô uế, và chúng phải xuất! » (c. 36)
Đức Giê-su vẫn tiếp tục giảng dạy trong Giáo Hội, trong bầu khí cầu nguyện của những kì tĩnh tâm với Lời Chúa, và nhất là trong Thánh Lễ. Xin cho chúng ta cũng có cùng một kinh nghiệm : « Lời của Người có uy quyền! » đối với nội tâm và cuộc đời của chúng ta.
- Sự Dữ mạnh hơn con người
Chúng ta hãy hình dung ra người bị quỉ thần ô uế nhập trong hội đường. Ngày nay, hiện tượng này hầu như không còn nữa ; nhưng không vì thế mà các quỉ thần ô uế không có mặt và hoạt động mạnh mẽ. Bằng chứng là đời sống của chúng ta hiện này bị chi phối nặng nề bởi những năng động xấu, đến từ ma quỉ : ghen tị, ghen ghét, nghi ngờ, nóng giận, gian dối, lừa đảo, không tôn trọng người khác, bạo lực, ham muốn vô độ, sợ chân lí, mưu đồ, bạo lực, phi nhân, thú tính… Trong những năng động xấu này, một đàng con người có trách nhiệm tạo ra và nuôi dưỡng ; nhưng đàng khác, những năng động chết chóc này lại mạnh hơn con người. như thánh Phao-lô nói : « vậy, tôi làm gì tôi cũng chẳng hiểu: vì điều tôi muốn, thì tôi không làm, nhưng điều tôi ghét, thì tôi lại cứ làm… Nếu tôi cứ làm điều tôi không muốn, thì không còn phải là chính tôi làm điều đó, nhưng là Tội vẫn ở trong tôi » (Rm 7, 15.20)
Theo cách này, ma quỉ đã biến người ta thành tay sai của chúng để gây ra bầu khí chết chóc và đi làm hại người khác. Cách ma quỉ ám người ta như thế còn nghiêm trọng hơn là dằn vặt thân xác ở bên ngoài, như trường hợp người bị quỉ thần ô uế nhập được kể lại trong bài Tin Mừng và như chúng ta thỉnh thoảng vẫn nghe nói có người này người kia bị quỉ ám.
Như thế, luôn luôn có Tội cư ngụ ở trong chúng ta và ám chúng ta. Đó không phải là những tội chúng ta đã phạm, nhưng là Tội (viết hoa), mà thánh Phao-lô mô tả như là một nhân vật, như là Ma Quỉ hay Sự Dữ. Và ai trong chúng ta cũng có sứ mạng « trừ quỉ » ở bình diện này, sau khi đã được chính sức mạnh của Lời Chúa giải thoát.
- Lời của Đức Giê-su mạnh hơn Sự Dữ
Tội hay Sự Dữ và tất cả những gì thuộc về Sự Dữ thì mạnh hơn chúng ta (x. St 3, 1-7) ; và chính bản thân mỗi người chúng ta có kinh nghiệm này. Chính vì thế, trong bài Tin Mừng, chính ma quỉ lên tiếng chứ không phải người bị quỉ ám ; người này không làm chủ được mình nũa. Chưa hết, dường như nó còn muốn thỏa hiệp với Đức Giê-su : « Ông Giê-su Nazareth, chuyện chúng tôi can gì ông, mà ông đến tiêu diệt chúng tôi ? » Nói cách khác, ma quỉ muốn sống theo nguyên tắc: nước giếng không phạm nước sông ; đôi bên thỏa hiệp, không cần giao chiến với nhau làm gì cho đôi bên đều bị tổn thất !
Nhưng Đức Giê-su là Sự Thiện, là Ánh Sáng, là Chân Lý, là Sự Sống tuyệt đối, vì thế Sự Dữ, Bóng Tối, Gian Dối và Sự Chết tất yếu phải bị tiêu tan. Bạo lực của Sự Dữ tất yếu bị tiêu tan không phải vì một bạo lực khác lớn hơn, như cách hành động của con người : để trấn áp một hỏa lực (nghĩa là bạo lực), con người phải dùng một hỏa lực lớn hơn. Bởi lẽ Thiên Chúa không thể là bạo lực, cho dù là bạo lực để bảo vệ sự thiện. Nói cách khác, Thiên Chúa không thể dùng phương tiện của Sự Dữ để chống lại Sự Dữ. Nhưng Sự Dữ bị tiêu tan là do bản chất. Hình ảnh áng sáng đẩy lùi một cách tự nhiên bóng tối minh họa rất đúng cách Thiên Chúa chiến thắng Sự Dữ, Thiên Chúa chiến thắng Sự Dữ không phải bằng bạo lực, nhưng bằng sự hiền lành, được tỏ hiện cách tuyệt đối nơi mầu nhiệm Thập Giá của Đức Ki-tô.
Sự Dữ mạnh hơn con người, nhưng lời của Đức Giê-su, Đấng Thánh của Thiên Chúa, mạnh hơn Sự Dữ. Sức mạnh của Lời Chúa không phải là sức mạnh của bạo lực, nhưng là sức mạnh của ánh sáng. Thực vậy, trong bài Đức Giê-su, Đức Giê-su quát mắng nó : « câm đi hãy xuất ra khỏi người này ». Lời của Đức Giê-su vẫn được ban cho chúng ta mỗi ngày, để giải thoát chúng ta khỏi quỉ thần ô uế, khỏi Sự Dữ, để làm cho chúng ta trở nên tự do, hiền lành, an vui và tin tưởng. Chúng ta hãy học đón nhận lời của Đức Giê-su vào trong lòng của chúng ta, vào trong gia đình, trong nhóm, trong cộng đoàn, trong xã hội của chúng ta, để cùng với các chứng nhân khác của Giáo Hội, chúng ta công bố :
Lời ấy là thế nào ? Ngài lấy uy quyền và thế lực mà ra lệnh cho các thần ô uế, và chúng phải xuất !
Nhìn lại đời mình, chúng ta thấy mình không nghe và không sống Lời Chúa được bao nhiêu ; chính khi đó, tất yếu chúng ta sẽ bị cho Sự dữ và những năng động của Sự Dữ ám chúng ta, nhập vào người chúng ta và thúc đẩy chúng ta hành động. Nhưng Lời Chúa hôm nay giúp chúng ta bình an và tin tưởng, bởi vì, nếu chúng ta yếu đuối và bất lực, thì Lời Chúa có sức mạnh đẩy lùi sự dữ ra khỏi nội tâm và cuộc sống của chúng ta và làm cho chúng ta được tái sinh trong tương quan mới với Chúa và với nhau.
Tương tự như trong mầu nhiệm Sáng Tạo, nhờ Lời Chúa mà cõi hỗn mang đã trở thành môi trường sống hài hòa, trật tự và đẹp đẽ, từ đó phát sinh sự sống và nơi đó sự sống được duy trì (x. St 1, 1-2, 4a). Sự sống của loài người và của từng người chúng ta sẽ tất yếu trở thành hỗn mang, nếu không được nuôi dưỡng bởi Lời Chúa. Như Đức Giê-su nói trong Bài Giảng Trên Núi :
Ai nghe những lời Thầy nói đây, mà chẳng đem ra thực hành, thì ví được như người ngu dại xây nhà trên cát. Gặp mưa sa, nước cuốn hay bão táp ập vào, nhà ấy sẽ sụp đổ, sụp đổ tan tành.
(Mt 7, 26-27)
* * *
Dưới ánh sánh của Lời Chúa trong Thánh Lễ này, chúng ta được mời gọi đọc lại đời mình, và nhận ra những thiếu sót trong việc nghe và sống Lời Chúa. Đó chính là nguyên nhân sâu xa gây ra nhiều khó khăn, bất ổn và xung khắc trong đời sống chung của chúng ta. Xin Chúa thương xót tha thứ cho chúng ta và giải thoát chúng ta khỏi những năng động xấu, những quỉ thần ô uế bằng Lời của Ngài.
Giuse. Nguyễn Văn Lộc, S.J
